אל תלך נגד הזרם! אידיש: כל השיינער יידין הלכו לעגל

מילות השיר:
אלע שיינע אידן האבן געשפירט שלעכט
וויל לוי איז געווען גערעכט
לאו לאו דוקא אז מען גייט מיט די שטראם
מיינט דאס אז ׳דאס׳ איז עכט
דער וועג
עס קען אמאל זיין דער וואס שרייט בקול רם
דער אויבער-חכם האט רעכט
נישט יעדע מין געפעכט מיינט ס׳איז שלעכט צו געדעכט
אמאל א מענטש ווענט ברעכט
אויפצושיינען נייע לעכט
וואס ביי דיר איז טאג
ביי יענעם קען מיינען נעכט.
און נישט יעדער
פונעם זעלבן טייג איז אויסגעפלעכט
ווייל נישט יעדער פונעם זעלבן טייג איז אויסגעפלעכט
לוי איז געוועהן גערעכט!
ראובן און שמעון געגאנגען צו די עגל
יהודה יששכר געגאנגען צו די עגל
זבולון און דן געגאנגען צו די עגל
נפתלי גד געגאנגען צו די עגל
אשר און יוסף געגאנגען צו די עגל
אפילו בנימין געגאנגען צו די עגל
אויסער לוי, לוי גייט נישט נאכן עגל
און יעדער פרעגט
לוי וואס קומסט נישט צו די עגל?
און לוי זאגט: איך האלט נישט פון דעם עגל
און יעדער פרעגט
לוי…?
אויב יעדער גייט צו דעם עגל
אלע שיינע אידן גייען נאך דעם עגל
לוי זיי נישט א אויבער-חכם קום צום עגל
אלע מנהיגים לויפן צו דעם עגל
איין מענטש קען נישט גיין קעגן דעם
ווינט לוי
דו ווילסט דאך זיין
א גוטע איד קום שוין צום עגל
ניין ניין זאגט לוי ניין,
איך גיי נישט צו דעם עגל
אפילו יעדער גייט
איך גלייב נישט אין דעם עגל
ניין ניין זאגט לוי ניין,
איך גיי נישט צו דעם עגל
אפילו יעדער גייט
איך גלייב נישט אין דעם עגל
ויחר אף השם
לוי איז געווען גערעכט
משה רבינו ווייזט קלעם
אהרן הכהן שפירט שלעכט
לוי איז געווען גערעכט…
וואס זיי האבן נישט דעם נאמען
פארשוועכט
לוי איז געווען גערעכט…

פרשת כי תשא – מאי שנא יום מיומים

בספר הרב מבריסק ח”ג עמ’ 322 דאייתי הגרי”ז רשי”י שמות ל”ב ה’ וציין שלא היה הטעיית השטן כזו מאז עד הציונים.
יופי, אבל השתא מאי שנא יום מיומים, וזיל בתר מעיקרא, ואין לך שובר גדול מד”ע.

ארורים כל הערלים! לא הרשעים‎‎

בס“ד יום ג‘ לסדר ונקדש בכבודי

 

למערכת שלום!

בהתקרב ימי הפורים רציתי להתריע על שני עיוותי הצנזור שנכנסו לסידורים.

אחד מהם נוגע לדינא דתלמודא שאינו מקוים עקב הצנזור.

 

א. בסליחות לתענית אסתר,  בפזמון במתי מספר בבית לפני האחרון בחלק מהסידורים: השיבנו למנוחתך כי ידך לא תקצר. במקור: בְּאַפְּךָ קוּמָה עַל הַצּוֹרֵר הַצָּר.

ובבית האחרון: לוחצינו ישלימו אתנו (!) ועוונותינו תשליך במצולה. גם מי שלא מבין בנושא יבין שאסור לומר כן, ועדיף לא לומר כלום מלומר את זה.

במקור: לוֹחֲצֵינוּ הַמְעַד וּמַלְּאֵם חַלְחָלָה.

 

ב. וכבר נתנו דוגמא של דינא דתלמודא שאינו מקוים עקב השמטת הצנזור והוא:

באו“ח סי‘ תר“צ סעיף טז צריך שיאמר ‘ארור המן ברוך מרדכי ארורה זרש ברוכה אסתר ארורים כל וכו‘ ברוכים כל וכו‘‘. מהו ה‘וכו‘? מנהג אשכנזים לשיר שושנת יעקב[שהוא הסיום של אותיות ש‘ ות‘ של אשר הניא], ואחריו בחרוזים ארור המן וכו‘ ובסידורים לא נדפס אחר כך. אבל שרים, ארורים כל הרשעים ברוכים כל הצדיקים. ובאמת ברא“ש בטור וברבנו ירוחם כתוב: אֲרוּרִים כָּל הָעֲרֵלִים בְּרוּכִים כָּל יִשְׂרָאֵל. ומי שאומר או שר ארורים כל הרשעים אינו מקיים דין מהשלחן ערוך ומובא ברא“ש מכ“י הלא מצונזר וברבנו ירוחם ובטור.

ויבוא על הברכה הרב צבי כוהן ז”ל שבמגילה המצורפת לספרו על פורים הוא נותן את הנוסח הנכון: אֲרוּרִים כָּל הָעֲרֵלִים בְּרוּכִים כָּל יִשְׂרָאֵל.

 

בכבוד רב ובברכה

אליהו לוין

View or Download the PDF / פתח או הורד את הקובץ